Nowa przestrzeń kulturalna. Jakie wydarzenia i imprezy się w niej odbywają? [ZDJĘCIA]

66P – tak nazywa się nowa przestrzeń kulturalna na mapie Wrocławia. Odbywają się w niej wystawy, pokazy filmów, dyskusje i koncerty. Od 19 listopada będzie tam można oglądać wystawę retrospektywną legendarnego Twożywa.

– Pokazujemy sztukę, która porusza, bo naszą rzeczywistość zmieniają emocje. Wierzymy w artystów i ich pomysły. Angażujemy się w każdą sensowną próbę naprawy świata – mówią członkowie inicjatywy 66P. To subiektywna instytucja kultury, która znajduje się w pracowni malarki i projektantki wnętrz, Renaty Micherdy-Jarodzkiej w zabytkowym budynku dawnej piekarni garnizonowej na Kępie Mieszczańskiej, przy ul. Księcia Witolda 66.

Zespół założycielski pracowni tworzą Renata i Rafał Jarodzcy, Paweł Jarodzki oraz Marek Puchała. – Model subiektywnej przestrzeni uwolnionej, odnosi się do tradycji “trzeciej drogi” (kontestacji i kultury niezależnej lat 80. i 90.), która nas ukształtowała i typowych dla niej przestrzeni anarcho-negocjacyjnych – wyjaśniają. Twórcy tej inicjatywy podkreślają, że kwestionują nawyki i poszukują odpowiedzi.

Zespół wspierają: Mirek Chudy, Gosia Sobolewska i Dorota Wierzbicka.

Próba uchwycenia fenomenu Twożywa

Od 19 listopada będzie tam można oglądać wystawę retrospektywną Twożywa. To pierwsza od dekady ekspozycja prac legendarnej warszawskiej grupy artystycznej. W 66P zobaczyć będzie można m.in. streetartowe naklejki, odwzorowania murali, oryginalne sitodruki, animacje, książki i… litery. Wystawa potrwa do 29 stycznia 2022 roku. Wstęp wolny.

Historia grupy sięga 1994 roku, gdy pod szyldem Pinokio działali Robert Czajka, Mariusz Libel i Krzysztof Sidorek. Od 1998 dwóch ostatnich powołało do życia Twożywo, które kontynuowało i rozwijało rozpoczętą pracę Pinokia. – Wlepki w autobusach, niewielkie szablony w bramach, a później także murale i billboardy rozsiane po miastach w całym kraju i za granicą. Niektóre z nich do dziś nie pozwalają o sobie zapomnieć – billboard „Kiedy wreszcie będzie wojna”, zawieszony naprzeciwko warszawskiej Hali Koszyki w przeddzień katastrofy 11 września 2001 roku w Nowym Jorku, przeszedł do historii – czytamy w opisie tej inicjatywy.

Działalność grupy nagrodzona została Paszportem „Polityki” w kategorii sztuki wizualne „za sztukę łączącą w nowatorski sposób słowo z obrazem, za śmiałe wkraczanie ze swymi pracami tam, gdzie sztuka dotychczas nie docierała”. Twożywo uznawane jest za „jedno z najciekawszych zjawisk polskiej sztuki czasów transformacji i rozwijającego się kapitalizmu”. Działania grupy wiele razy prezentowane były na wystawach indywidualnych i zbiorowych.

Hakowanie rzeczywistości, realnej i wirtualnej, odbywało się w duecie do momentu rozwiązania działalności grupy w 2011 roku, podczas łódzkiej wystawy „WYbór obRAZ + Nihil Negativum”. Od tego czasu Mariusz Libel pracuje w pojedynkę wciąż tworząc typograficzno-obrazowe komentarze do współczesności. Do dziś działa też strona internetowa Twożywa stanowiąca bogate archiwum projektów grupy.

W 2020 roku ukazała się potężna monografia Twożywa pt. „Plądrujemy ruiny rzeczywistości”. Książka wydana z inicjatywy kolekcjonera sztuki, Osmana Djajadisastrę, stanowi typograficzną łamigłówkę. Wydawnictwo stało się impulsem do symbolicznego powrotu Twożywa po dekadzie od zakończenia działalności.

Twożywo w retrospektywie

W piątek, 19 listopada o godz. 19, w 66P otwarta zostanie wystawa „przeT/rwanie” – wybór prac grupy Twożywo, które Mariusz Libel i Krzysztof Sidorek zgodzili się wspólnie ułożyć i zakomponować w nowej wrocławskiej przestrzeni dla kultury. – Wystawa jest artystycznym komunikatem skierowanym do jednostki. Mariusz Libel i Krzysztof Sidorek, jako wierni wyznawcy liter, postanowili oprzeć retrospektywę grupy na fonetycznych znakach graficznych – mówią organizatorzy.

Dodają też, że Twożywo „wskazuje na sprawy niewygodne, uwierające nas zarówno 20 lat temu, jak i dzisiaj”. – Zadaje pytania w formie zdań twierdzących lub orzekających, stale wymienia się przetworzonymi cytatami, przepowiedniami, morałami, a nawet porzekadłami: „Tworzenie jest miłością”, „Antychryst będzie artyst”, „Baw się i pracuj”, „Vive la révolution”. Prace Twożywa wciąż pozostają aktualne, pytając o wierność naszych idei i sztywność naszych kręgosłupów – podkreślają.

Na ekspozycji w 66P zobaczyć będzie można między innymi: naklejki oraz szablony projektowane przez artystów wspólnie z Robertem Czajką i Anną Pochmarą w grupie Pinokio (do 1998), odwzorowania murali, których oryginały znajdują się lub znajdowały w wielu miastach w Polsce (Warszawa, Płock, Kraków), oryginalne sitodruki, animacje, książki, a w nich i poza nimi przede wszystkim litery – „litery do składania, czytania, oglądania, przekazywania z ust do ust, wymieniania się”.

– Słowa układają się w komunikaty, które można odczytywać dowolnie, ze swojej perspektywy, z własnego punktu widzenia i swojego czasu – mówi Karolina Vyšata, kuratorka wystawy.

Ekspozycję zapowiada mural „Stagnacja” wykonany w sierpniu br. na klatce schodowej 66P, w zabytkowym budynku dawnej Piekarni garnizonowej na Kępie Mieszczańskiej. Praca opiera się na niezrealizowanym projekcie grupy Twożywo z 2009 roku.