Wrocław chce uznawać małżeństwa par jednopłciowych. Jest jednak jeden problem

Przypomnijmy, że zgodnie z wyrokiem Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z 25 listopada 2025 r., kraje członkowskie UE - w tym Polska - powinny umożliwić transkrypcję zagranicznych aktów małżeństw jednopłciowych. Innymi słowy, małżeństwa par tej samej płci zawarte tam, gdzie jest to możliwe, muszą być uznane również w Polsce za obowiązujące. Miasto Wrocław poinformowało, że jest gotowe realizować orzeczenie TSUE, ale są ku temu pewne przeszkody.

- Urząd Stanu Cywilnego we Wrocławiu jest gotowy realizować orzeczenie TSUE, jednak uniemożliwiają nam to obecny stan prawny oraz ograniczenia techniczne. Obowiązujące wzory aktów stanu cywilnego i system teleinformatyczny nie pozwalają na wprowadzenie danych małżonków, którzy są tej samej płci. Problem pojawia się m.in. przy próbie wprowadzenia numerów PESEL takich osób – wyjaśnia Henryk Kalinowski, kierownik Urzędu Stanu Cywilnego.

W związku z ograniczeniami legislacyjnymi i technicznymi Pełnomocniczka Prezydenta Wrocławia ds. Równego Traktowania Alina Szeptycka zwróciła się do Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z oficjalnym apelem o niezwłoczne wydanie odpowiedniego rozporządzenia oraz przygotowanie niezbędnych zmian systemowych. Chodzi m.in. o aktualizację wzorów aktów oraz odpowiednie modyfikacje techniczne – np. zastąpienie rubryk „mąż/żona" określeniami neutralnymi.

Orzeczenie TSUE ma skutek bezpośredni i pierwszeństwo przed przepisami krajowymi. – Oznacza to, że już teraz obywatele i obywatelki mają prawo domagać się realizacji swoich praw, a urzędy mają obowiązek dokonywania odpowiednich wpisów do Rejestru Stanu Cywilnego. Do tego potrzebne są jednak narzędzia prawne i techniczne, które może zapewnić wyłącznie ministerstwo – wskazuje Alina Szeptycka, Pełnomocniczka Prezydenta Wrocławia ds. Równego Traktowania.

Od momentu wydania wyroku TSUE do USC we Wrocławiu zgłosiło się 1 małżeństwo jednopłciowe, które chciałoby dokonać transkrypcji wydanego w Szwecji aktu zawarcia związku małżeńskiego. Brak takiej możliwości prowadziłby do nierównego traktowania i dyskryminacji.

Orzeczenie TSUE z 25 listopada 2025 r. jednoznacznie stwierdza, że odmowa uznania małżeństwa dwóch obywateli Unii tej samej płci, które zostało legalnie zawarte w innym państwie członkowskim, stanowi naruszenie unijnego prawa.

Apel do Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji w tej sprawie wystosowała także Wrocławska Rada ds. Równego Traktowania. W piśmie z 5 grudnia wskazano, że tylko interwencja na poziomie ministerialnym umożliwi prawidłowe i jednolite wykonywanie obowiązków nakazanych obowiązującym prawem przez urzędy stanu cywilnego.