60 lat od pionierskiej operacji. „W czasach komuny było to osiągnięcie nie do przecenienia”

Uniwersytet Medyczny we Wrocławiu świętuje sześćdziesięciolecie pierwszej we Wrocławiu i jednej z pierwszych w Polsce operacji w krążeniu pozaustrojowym. Wykonano ją 12 kwietnia 1961 roku, w dniu kiedy Gagarin poleciał w kosmos.

Operację przeprowadził zespół pod przewodnictwem kardiochirurgia, nestora polskiej chirurgii, profesora Wiktora Brossa, wieloletniego kierownika II Katedry i Kliniki Chirurgii z Uniwersytetu Medycznego we Wrocławiu.  

– W czasach głębokiej komuny w Polsce, było to osiągnięcie nie do przecenienia – zauważa dr. Andrzej Dumański, kardiochirurg z Kliniki Chorób Serca Uniwersyteckiego Szpitala Klinicznego we Wrocławiu. – Kardiochirurgia polska praktycznie dorównała dzięki temu tej zachodniej, zarówno w Europie jak w Stanach Zjednoczonych, w zaledwie w kilka lat – dodaje.

Operacja przy użyciu pompy mechanicznej do krążenia międzyustrojowego była możliwa dzięki wyjazdowi prof. Wiktora Brossa w latach 1958-59 na stypendium Rockefellera do USA. Tam wrocławski kardiochirurg nie tylko zapoznał się z najnowszymi osiągnięciami w zakresie leczenia wad serca w krążeniu pozaustrojowym, ale przede wszystkim przywiózł niezwykle cenny dar od Polonii amerykańskiej: aparat płuco-serce. Przywieziona pompa umożliwiła wykonanie 12 kwietnia 1961 r. pierwszej we Wrocławiu operacji w krążeniu pozaustrojowym.

Pechowy sukces

– Kiedy profesor Wiktor Bross 60 lat temu, dzięki płucosercu przywiezionemu ze Stanów Zjednoczonych, przeprowadził pierwszą operację w krążeniu pozaustrojowym to był kamień milowy dla polskiej kardiochirurgii – mówi dr Roman Przybylski, kardiochirurg z Centrum Chorób Serca USK.  – Przeprowadził operację w krążeniu pozaustrojowym. Pech chciał, że dokładnie tego samego dnia ludzkość wysłała w kosmos Gagarina. Dlatego też przez następne tygodnie zamiast o pionierskiej operacji mówiło się o pierwszym w dziejach ludzkości człowieku w kosmosie – powiedział dr Przybylski.

Co ciekawe, zaledwie 3 lata wcześniej profesor Wiktor Bross w 1958 roku wykonał pierwszą w Polsce operację na otwartym sercu. Z kolei 5 lat później, 31 marca 1966 roku, przewodził zespołowi, który dokonał pierwszego w Polsce przeszczepienia nerki pobranej od żywego dawcy.