Przeciwko dyskryminacji i za parytetami. Postulaty Akcji Kultura

Przeciwdziałanie dyskryminacji w kulturze, parytety w programach kulturalnych i ochrona artystów przed cenzurą – to niektóre z ośmiu zasad, których przestrzegania i wprowadzenia domagają się członkowie inicjatywy Akcja Kultura.

Wtorkowa konferencja prasowa Akcji Kultura odbyła się pod budynkiem, który przez kilkadziesiąt lat był siedzibą BWA Awangarda przy ul. Wita Stwosza 32. – To miejsce symbolicznym dla naszej inicjatywy, zrzeszającej kandydatów do Wrocławskiej Rady Kultury, którzy swoją działalność w powstającym ciele doradczym rozumieją m.in. jako okazję do stawiania ważnych pytań o stan obecny i przyszłe perspektywy dla sztuki, środowiska artystów, instytucji kultury, ale też publiczności Wrocławia – mówi dziennikarka Magda Piekarska.

W akcji uczestnicą artyści, animatorzy kultury i społecznicy kulturzy tacy jak: Izabela Duchnowska, Katarzyna Majewska, Marek Gluziński czy Tomasz Sikora, ale też naukowcy (Leszek Koczanowicz, Piotr Jakub Fereński) i Marcin Hamkało, dyrektor Muzeum Pana Tadeusza. Inicjatywa jest otwarta i inicjatorzy chcą, by dołączyło do niej jak najwięcej osób.

Akcja Kultura kieruje się ośmioma zasadami. Pierwsza z nich to zasada konsultacji, zgodnie z którą strategie i programy kulturalne muszą być rzetelnie konsultowane z mieszkańcami, uczestnikami kultury i środowiskami artystycznymi. Według zasady wolności artysta powinien być skutecznie chroniony przed wszelkimi formami cenzury, a sztuka przed wszelkimi formami politycznej instrumentalizacji.

Zasada jawności mówi o tym, że decyzje urzędów i instytucji nie mogą być niezrozumiałe, tajne i anonimowe. W myśl zasady kompetencji merytorycznej oceny programów, projektów czy dorobku artystycznego powinni dokonywać wyłącznie eksperci w danej dziedzinie. Zasada odpowiedzialności mówi zaś o  bronieniu prawdy i unikaniu nienawiści. – Sztuka jest ważnym medium obserwacji problemów społecznych, artysta jest istotny dla społeczności – czytamy w opisie programu Akcji Kultura.

Zasada obiektywizmu głosi, że regulacje prawne, wybory personalne i procedury powinny służyć podejmowaniu racjonalnych decyzji, przeciwdziałając propagandzie oraz ideologizacji kultury. Według zasady równości realizowane programy kulturalne powinny promować parytety i służyć reprezentatywności środowisk i grup odbiorczych, a praca w kulturze powinna być odpowiednio wynagradzana i systemowo ubezpieczana. Zasada dostępności mówi o tym, że realizowane programy i projekty kulturalne powinny przeciwdziałać wszelkim formom dyskryminacji.

– To pozytywny program, który chcemy przetworzyć w platformę dialogu. Chcielibyśmy żeby to, o czym rozmawiamy z urzędami, instytucjami i co – mam nadzieję – wybrzmi mocno na Kongresie Kultury, stało się szansą na otworzenie nowego rozdziału z nowymi standardami – mówi Marcin Hamkało. – Po Kongresie Kultury chcielibyśmy stworzyć nową jakość, która da wszystkim chętnym i instytucjom narzędzia do tego, żeby na nowo rozmawiać o kulturze; zarówno we Wrocławiu, w ramach Rady Kultury, z prezydentem Jackiem Sutrykiem, ale też w Polsce i na świecie – podkreśla dyrektor Muzeum Pana Tadeusza.

– Te wartości mogą być dla nas narzędziem do sprawdzania kultury, która bardzo niechętnie poddaje się procedurom. Kultura powinna być otwarta, ale niekoniecznie traktowana jako chaotyczna i anarchistyczna sfera, którą łatwo przez to pominąć w rozmowach o poważnych tematach – podkreśla Hamkało.

Dyrektor Muzeum Pana Tadeusza ma nadzieje, że po Kongresie Kultury akcja nabierze konkretnego kształtu. – Myślimy o kontynuowaniu jej w formie thin-thanku, watchdoga albo innej akcji społecznej, która będzie miała jeszcze bardziej ogólny charakter – dodaje Hamkało.

CZYTAJ TEŻ: WCIĄŻ MOŻNA DOŁĄCZYĆ DO WYBORCÓW WROCŁAWSKIEJ RADY KULTURY

CZYTAJ TEŻ: ZNAMY PEŁEN PROGRAM WROCŁAWSKIEGO KONGRESU KULTURY