„Graf/o/mania” - grafika warsztatowa w Awangardzie

13 stycznia galeria BWA Awangarda zaprasza na wernisaż wystawy „Graf/o/mania” - przegląd najnowszej polskiej grafiki warsztatowej. Artyści biorący udział w projekcie, to – w opinii kuratorów – grupa najbardziej interesujących polskich twórców intensywnie eksplorujących pojęcie tego medium, reprezentujących jego różne oblicza i nieustannie poszerzających jego granice.

Założenie wystawy GRAF/O/MANIA, prezentującej najnowszą polską grafikę
warsztatową wyrosło z przekonania o konieczności przyjrzenia się kondycji tego medium we
współczesnym świecie sztuki. Dla znakomitej grupy badaczy, krytyków a także artystów, już
dawno temu warsztat przestał być poważnym powodem do uprawiania określonej
dyscypliny artystycznej, a sens rozpatrywania sztuki na podstawie podziału na poszczególne
media został zakwestionowany. Wydaje się że grafika artystyczna, jako dyscyplina
wymagająca wyjątkowo żmudnego i wieloetapowego procesu kreacyjnego, straciła na
popularności. Nie istnieje ona bowiem na pierwszych stronach poczytnych czasopism o
sztuce najnowszej, ani na pierwszoligowych portalach internetowych, gdzie królują
malarstwo, performans czy videoart. Paradoksalnie, niemalże nieobecna od długiego czasu w
głównym obiegu artystycznym, kuratorskim czy krytycznym, biegnie jednak własnym torem,
tworząc mikroświat, z własnymi dyskusjami, konkursami, nagrodami i gwiazdami. Grafika ma
się dobrze, tylko czy wiemy co tak naprawdę z nią się teraz dzieje?


Tytuł wystawy GRAF/O/MANIA oznacza silną potrzebę tworzenia, maniakalne
przywiązanie do niezwykle wymagającego medium, nieznoszącego zaniedbania czy
jakiegokolwiek odstępstwa od obranej drogi. Twórczość współczesnego artysty-grafika to
swoista fetyszyzacja procesu i warsztatu. To zmaganie się z ograniczeniami materiału,
ulepszanie możliwości technicznych, ciągłe poszerzanie i redefiniowanie granic medium.
Uprawianie sztuki przy wykorzystaniu klasycznych i nowoczesnych technik graficznych jest
manifestem przywiązania do specyficznego procesu kreacji. Ów proces wymaga niezmiennie
od wielu lat tego samego mechanizmu, czyli przeniesienia koncepcji negatywowo na
matrycę, a następnie odbicia jej i tym samym uzyskania finalnego efektu. Matryca stała się
pojęciem bardzo szerokim, nieskończonym wręcz, bowiem obejmuje nie tylko płytę, kamień
czy linoleum, lecz także szablon, pamięć komputerową, pamięć aparatu fotograficznego,
projektor czy plik. W momencie upowszechnienia technik cyfrowych, istota twórczości
grafika przestała opierać się wyłącznie na tradycyjnym warsztacie i materiałach, możliwości
okazały się bezgraniczne; jedynie model myślenia twórczego pozostał bez zmian. Można
zatem uznać, że oprócz konkretnej materii konieczna jest także graficzna wyobraźnia, a więc
umiejętność wieloetapowego myślenia, przewidywania finału oraz transpozycji
kilkupoziomowego konceptu na materialny efekt.



Twórczość zaproszonych do wystawy grafików stanowi interesujący przyczynek do
próby zdefiniowania stanu, w jakim obecnie znajduje się grafika warsztatowa. Podejmowane
przez artystów problemy dotyczą przede wszystkim sposobu eksploatacji graficznego
medium, a więc procesualności koncepcji, w której grafika jest etapem przejściowym (Viola
Tycz, Monika Cichoń), możliwości przekształcania trójwymiarowej przestrzeni przez dzieło
dwuwymiarowe (Teodor Durski, Grzegorz Hańderek), relacji grafiki z innymi mediami (Radek
Ślany, Ewelina Sośniak, Małgorzata ET BER Warlikowska), przeniesienia jej z galerii na ulicę
(Jacek Ponton Jankowski), zwalczania ograniczeń jakie stawia warsztat (Dorota Nowak, Adam
Romaniuk) czy też próby określenia hierarchii poszczególnych elementów dzieła (Sybilla
Skałuba).


Twórczość grafika jest efektem zmagań z koniecznym, kilkuetapowym procesem
twórczym oraz próbą działania i szybkiego reagowania w wartkim i nieustannie zmieniającym
się świecie. Planowane i długotrwałe działanie contra kapryśne i nielubiące niepotrzebnego
wysiłku tu i teraz. Prezentowane prace są świadectwem sprostania temu wyzwaniu:
przekraczają granice tradycyjnie przypisane grafice, jak czystość warsztatu, określona
materia, forma czy format, wchodzą w relacje z innymi mediami i nieoczywistymi dla grafiki
materiałami, reorganizują przestrzeń, „wychodzą” z salonów na ulice, zaprzeczając tym
samym tradycyjnie przypisywanemu grafice miejscu. Artyści biorący udział w projekcie, to –
w opinii kuratorów – grupa najbardziej interesujących polskich twórców intensywnie
eksplorujących pojęcie medium, reprezentujących jego różne oblicza i nieustannie
poszerzających jego granice.
inf. prasowe/abe