Wrocław przeciw wykluczeniom z kultury

W dniach 23-24 kwietnia w Centrum Kultury Wrocław-Zachód przedstawiciele administracji państwowej i samorządowej, instytucji kulturalnych, środowisk osób niepełnosprawnych, a także działacze kulturalni i społeczni spotkali się w ramach ogólnopolskiej konferencji „Wykluczeni z kultury”. Wystąpienia i dyskusje dotyczyły dwóch tematów – realizowanego przez Centrum Kultury Wrocław-Zachód projektu promocji audiodeskrypcji, a także założeń programowych miasta Wrocław, dotyczących pełnienia roli Europejskiej Stolicy Kultury w 2016 roku.

Audiodeskrypcja to technika oparta na opisie słownym, pozwala osobom z dysfunkcjami wzroku zrozumieć to, czego nie widzą. Ta innowacyjna metoda umożliwia niewidomym i niedowidzącym na uczestniczenie w projekcjach filmowych, spektaklach i wystawach. We Wrocławiu pionierem w audiodeskrypcji jest Centrum Kultury Wrocław-Zachód, które od marca zeszłego roku prezentuje filmy dla osób z problemami wzroku. Podczas trwania projekcji głos lektora wyjaśniający to, co dzieje się na ekranie, dociera do niewidzącej części widzów za pomocą odbiorników na podczerwień i słuchawek, które są rozdawane tuż przed rozpoczęciem filmu.

Centrum Kultury Wrocław – Zachód to jedyna do tej pory instytucja kulturalna na Dolnym Śląsku organizująca integracyjne projekcje filmowe, w których uczestniczyć mogą również osoby z dysfunkcjami wzroku. Miesiąc temu Centrum zainaugurowało projekt „Wykluczeni z kultury”, w ramach którego realizowane są ogólnopolskie konferencje, warsztaty oraz integracyjne projekcje filmowe, spektakle i wystawy. Jeszcze w tym roku Centrum Kultury Wrocław-Zachód wykształci kolejnych specjalistów, którzy będą mogli tworzyć skrypty lektorskie dla dzieł plastycznych, teatralnych i filmowych na potrzeby osób z dysfunkcjami wzroku.

W promocję tej techniki zaangażowanych jest również wielu twórców filmowych. Do tej pory w projekcjach z audiodeskrypcją realizowanych w nowodworskim Centrum wzięli udział Lida Sadowa, Janusz Majewski, Borys Lankosz, Dorota Kędzierzawska i Arthur Reinhard. Gościem najbliższego pokazu będzie Grażyna Błęcka-Kolska, a w maju w ramach bezpłatnej projekcji filmu „W Ciemności” promocję audiodeskrypcji wesprze Agnieszka Holland. Audiodeskrypcja to szansa dla wielu. W USA i Wielkiej Brytanii z tej techniki korzystają nie tylko osoby z dysfunkcjami wzorku, ale również dzieci, seniorzy i chorzy na demencję. Dzięki zaangażowaniu przemysłu filmowego w krajach Zachodniej Europy audiodeskrypcja stała się standardem. O dodatkowy opis słowny w Wielkiej Brytanii wzbogacone są nie tylko wystawy i projekcje kinowe, ale również spektakle, wydarzenia sportowe i programy telewizyjne.

Joan Greening – brytyjska konsultantka w dziedzinie audiodeskrypcji, która uczestniczyła we wrocławskiej konferencji, wskazała jak wielką rolę w upowszechnianiu tej techniki ma współpraca wielu instytucji, organów administracji oraz branży filmowej. „To muszą być odpowiedni ludzie, w odpowiednim czasie i odpowiednim miejscu” – powiedziała podczas wystąpienia. – „Być może pełnienie funkcji Europejskiej Stolicy Kultury jest dla was taką szansą”.