Zaginiony podczas II wojny światowej obraz wrócił do Wrocławia

Zaginiony w czasie II wojny światowej obraz Antona Graffa „Autoportret w wieku 72 lat” namalowany w 1808 roku właśnie powrócił do Muzeum Narodowego we Wrocławiu. W 1939 roku znajdował się na liście najważniejszych do zabezpieczenia przed działaniami wojennymi dzieł. W 1942 roku obraz miał zostać ewakuowany do składnicy w Kamieńcu Ząbkowickim, ale ślad po nim się urwał. Polsce przekazały go po latach badań władze szwajcarskiego miasta Winterthur.

Dzieło Antona Graffa pt. „Autoportret w wieku 72 lat” przed wojną znajdowało się w zbiorach Śląskiego Muzeum Sztuk Pięknych we Wrocławiu. Zakupione w 1937 roku, wcześniej pokazywane było na czasowej ekspozycji autora i zdobiło okładkę towarzyszącego mu katalogu. 

W 1939 roku dyrekcja muzeum zadecydowała o wpisaniu go na listę najważniejszych dzieł, które powinny zostać zabezpieczone w momencie zagrożenia działaniami wojennymi, a trzy lata później obraz trafił na listę dzieł ewakuowanych do składnicy muzealnej w Kamieńcu Ząbkowickim. Potem ślad po nim zaginął. 

W 1986 roku nabyło go miasto Winterthur. Po otrzymaniu informacji z Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego RP, że jest to jedna z polskich strat wojennych, przeprowadzono szczegółowe badania, które potwierdziły pochodzenie obrazu. Tym samym władze Winterthur zdecydowały o zwróceniu dzieła Polsce.

„Autoportret w wieku 72 lat” Antona Graffa jest jednym z około 100 portretów własnych namalowanych przez artystę. Dokumentują one proces jego dojrzewania i starzenia się. Dzięki staraniom Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego obraz powrócił teraz do wrocławskiego muzeum i będzie dostępny dla odwiedzających podczas stałej ekspozycji.

- Przekazany do naszych zbiorów autoportret charakteryzuje się głębią psychologiczną, dużą starannością i dostojeństwem prezentacji. Widać tu szczególny typ intymności i wierności w odtwarzaniu cech anatomicznych i fizjonomicznych. To wysokiej klasy dzieło, które będzie ozdobą naszej kolekcji i trafi na wystawę stałą „Sztuka europejska XV–XX w.” - mówi Piotr Oszczanowski, dyrektor Muzeum Narodowego we Wrocławiu. 

Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego prowadzi aktualnie ponad 180 tego typu postępowań w 20 państwach na całym świecie.