Liczba kleryków spadła o prawie 80 proc! Część obowiązków księży mogą przejąć parafianie

Dane Instytutu Statystyki Kościoła Katolickiego pokazują wyraźny spadek liczby duchownych pracujących bezpośrednio w parafiach. W latach 2018 - 2024 liczba księży posługujących duszpastersko w parafiach zmniejszyła się z 20 577 do 18 170, czyli o 11,7 proc. Mniejszy, ale także widoczny spadek dotyczy księży inkardynowanych (formalnie przypisanych) do diecezji i eparchii: ich liczba spadła z 24 876 w 2018 roku do 23 274 w 2024 roku, czyli o 6,4 proc. Najmocniej kryzys powołań widać jednak w seminariach — liczba alumnów diecezjalnych zmniejszyła się w tym czasie z 1 985 do 984, a więc o 50,4 proc. 

Wrocław tu nie jest wyjątkiem. Z danych ISKK wynika, że w archidiecezji wrocławskiej liczba księży inkardynowanych spadła z 666 w 2018 roku do 629 w 2024 roku, czyli o 5,6 proc. Liczba księży posługujących duszpastersko w parafiach zmniejszyła się w tym czasie z 594 do 569. Najbardziej uderzające są jednak dane seminaryjne - liczba alumnów diecezjalnych (kleryków) w archidiecezji wrocławskiej spadła z 76 w 2018 roku do 17 w 2024 roku, a więc o 77,6 proc! 

Na razie sytuację kadrowa udaje się zbalansować – we Wrocławiu istnieje obecnie zaledwie jedna parafia, w której brakuje stałej obsady rezydentów na dotychczasowych zasadach. - Nie wykluczamy procesu konsolidacji, czyli łączenia mniejszych parafii, ale to na razie nie ma miejsca - dodaje Maciej Rajfur, rzecznik Archidiecezji Wrocławskiej. 

Odpowiedzią na wyzwania ma być gruntowna reforma struktur kościelnych. W stolicy Dolnego Śląska zakończył się właśnie II Synod Archidiecezji Wrocławskiej o nawróceniu i odnowie, który trwał aż trzy lata. Był to kluczowy czas rozeznawania tego, jak lokalny kościół ma funkcjonować w warunkach mniejszej liczby duchownych.

Głównym założeniem wypracowanym przez synod jest tzw. misja współdzielona. Oznacza to zwiększenie współodpowiedzialności osób świeckich za życie parafii – zarówno w wymiarze duszpasterskim, jak i organizacyjnym czy administracyjnym. Dokument podkreśla, że misja kościoła jest współdzielona przez duchownych i świeckich, a rady parafialne mają wspierać proboszcza w budowaniu wspólnoty, formacji, misji oraz zarządzaniu dobrami parafii. Szczególnie istotna staje się rola świeckich posiadających kompetencje w zakresie finansów, prawa, administracji i zarządzania, którzy mają uczestniczyć m.in. w ocenie sytuacji finansowej, trosce o majątek, opiniowaniu umów, sprawach kadrowych i inwestycyjnych oraz tworzeniu budżetu parafii.